Geceleri gökyüzüne baktığımızda gördüğümüz o sonsuz parıltı, aslında hayal sınırlarımızı zorlayan devasa bir boşluğun sadece küçük bir fısıltısıdır. Evrendeki evimiz Samanyolu Galaksisi, milyarlarca yıldızıyla insan zihni için kavranması imkansız bir büyüklüğe sahip. Ancak bu devasa yapıyı Türkiye haritasına indirgediğimizde karşımıza çıkan tablo, evrendeki yerimizin hem ne kadar küçük hem de ne kadar uçsuz bucaksız olduğunu kanıtlar.
Galaktik Harita: Ankara’nın Merkezindeki Bakteri (Sagittarius A*)
Samanyolu Galaksisi’ni, Edirne’den Kars’a kadar tüm Türkiye topraklarını kaplayacak şekilde küçülttüğümüzü varsayalım. Bu modelde galaksinin en uç noktaları sınırlara dayanırken,
galaksi merkezi tam olarak Ankara’ya (Kızılay) denk gelir.
- Merkezdeki Dev: Samanyolu’nun kalbindeki süper kütleli kara delik (Sagittarius A*), bu ölçekte Ankara’nın merkezinde duran, bir bakteriden bile küçük (0,4 mikrometre), mikroskobik ama inanılmaz ağır bir toz zerresi olurdu.
- Bizim Adresimiz: Güneş Sistemimiz (en dış sınırı olan Oort Bulutu dahil), Ankara'daki bu merkezden yaklaşık 450 kilometre uzakta; yani İstanbul, İzmir veya Antalya civarında bir sahil kasabasında duran 1 TL büyüklüğünde bir madeni paradır.
- Sistemimizin İçindekiler: Madeni paramızın üzerindeki sekiz gezegen bir toplu iğne başı kadar yer kaplarken, Güneş'in kendisi ancak mikroskopla görülebilecek bir toz zerresi kadardır.
Kozmik Yalnızlık: Komşular Ne Kadar Uzakta?
İstanbul’da (veya İzmir'de) duran 1 TL’lik sistemimizden en yakın yıldız komşumuz olan
Proxima Centauri'ye gitmek istesek, sadece bir futbol sahası kadar (yaklaşık 67 metre) uzağımızda duran başka bir küçük bozuk paraya ulaşmamız gerekir. Aradaki bu 67 metrelik mesafe tamamen boşluktur. Işık hızıyla (yılda 16 metre) bu 67 metrelik mesafeyi gitmeniz yine tam
4,2 yıl sürer.
Galaksinin geri kalan milyarlarca yıldızı ise Türkiye’nin (yani galaksinin) dört bir yanına, aralarında yüzlerce metre mesafe olacak şekilde dağılmış toz zerreleri gibidir.
Karınca Hızındaki Işık ve Devasa Boşluk
Evrenin hız sınırı olan ışık hızı, bu haritada yılda sadece
16 metre ilerleyebilir. Bu da saatte yaklaşık
1,8 milimetrelik bir hıza karşılık gelir; yani ışık, bir karıncanın yürüyüşünden bile kat kat daha yavaştır. İstanbul’daki evimizden (Güneş Sistemi) Ankara’daki kara deliğe bu hızla gitmek yaklaşık
27.000 yıl sürer. Edirne’den Kars’a galaksiyi boydan boya geçmek ise tam
100.000 yıllık bir yolculuk demektir.
Sınırların Ötesi: Komşu Türkiye (Andromeda)
Peki ya en yakın büyük galaktik komşumuz Andromeda nerede? Samanyolu Türkiye kadar ise, Andromeda yaklaşık 1,5 - 2 Türkiye büyüklüğünde devasa bir yapıdır. Ancak aradaki boşluk o kadar fazladır ki, Andromeda’ya ulaşmak için Edirne’den yola çıkıp
Dünya’nın çevresini tam bir tur (40.000 km) dönmeniz gerekir. Bu iki dev yapı (iki Türkiye), birbirlerine her yıl sadece
1,7 metre (bir insan boyu kadar) yaklaşarak 4,5 milyar yıl sonraki büyük çarpışmaya doğru süzülmektedir.
Gelecek Senaryosu: Mahallede Hareketlilik
Türkiye haritasındaki bu sessizlik yanıltıcıdır. Yaklaşık 1,3 milyon yıl sonra, şu an uzakta olan
Gliese 710 yıldızı, haritamızdaki rotasını doğrudan İstanbul’daki (veya İzmir'deki) "1 TL"lik sistemimize doğru kıracak. Bu ziyaretçi yıldız, sistemimize yaklaşık
10-15 metre kadar yaklaşarak kapı komşumuz olacak ve Oort Bulutu’ndaki kuyruklu yıldızları mahallemize birer bilardo topu gibi savuracak.
Son Söz: Küçük Ama Eşsiz
Samanyolu’nu Türkiye ölçeğine sığdırdığımızda, Ankara’daki bir bakteri ile İstanbul’daki bir madeni para arasındaki bu devasa boşluk, evrenin aslında bir "hiçlik" denizi olduğunu gösterir. Bizler, Edirne’den Kars’a uzanan bu kozmik coğrafyada, kendi küçük paramızın üzerinde durup dünyanın etrafını dolanacak kadar uzaktaki komşularımızı hayal eden büyük meraklılarız.
Herşey eninde sonunda ALLAH'ın büyüklüğüne, yarattığı alemin büyüklüğüne, aklımızın bunu hiçbir şekilde idrak edemeyeceğine çıkıyor. Allah'ın büyüklüğü ve kudreti karşısında ne kadar küçük olduğumuzun farkına varıyoruz.
